Cysta okrągła lub lekko owalna

Cysta okrągła lub lekko owalna o średnicy 10-33 pm. Widocznych 1, 2, 4 – 8 jąder (rzadko 18-32 lub 3, 7) owalnych, jajowatych lub okrągłych (nie zawsze tej samej wielkości) z kariosomem położonym ekscentrycznie i chromatyną w grubych grudkach na obwodzie jądra kilka wrzecionowatych, o nieregularnym kształcie i ostrych biegunach ciałek chromatoidalnych liczne ciałka jodofilne okrągłe lub jajowate, lub jedna duża wodniczka jodofilna, zanikająca w miarę dojrzewania cyst (ryc. 3.26, 3.27) wyróżnia się także stadium metacysty, które prowadzi do wytworzenia postaci trofozoitów.

Zarażenie następuje przez jamę ustną postacią cysty, która w jelicie grubym uwalnia ośmiojądrowy trofozoit, dzielący się prawdopodobnie na 8 pierwotniaków potomnych. Żyje w świetle jelita.

Chorobotwórczość. Nie została wykazana. Wykrywanie. Jak pełzak czerwonki (p. niżej). W preparatach bezpośrednich, ocenianych najlepiej w mikroskopie fazowo-kontrastowym, należy zwrócić szczególną uwagę na zawartość wodniczek pokarmowych (najczęściej grzyby i bakterie, rzadko krwinki czerwone) oraz szybkość poruszania się trofozoitów, kształt niby- nóżek i zróżnicowania cytoplazmy. Hoduje się trudno, np. na podłożu Boecka i Dor- bohlava lub Simića.

Zwalczanie. Zarażeniu zapobiega przestrzeganie zasad higieny osobistej i oto-czenia, ochrona żywności i wody przed zanieczyszczeniem odchodami człowieka zarażonego oraz przed dostępem owadów przenoszących trofozoity i cysty pełzaka. Częstość wykrywania pełzaka okrężnicy w populacji ludzkiej jest wskaźnikiem wa-runków sanitarno-higienicznych środowiska.

Leczenie – rzadko zalecane, polega na podawaniu leków jak w zakażeniu pełzakiem czerwonki (p. niżej).

Entamoeba histolytica Schaudinn, 1903 – Pełzak czerwonki. Występowanie. Kosmopolityczny pełzak pasożytujący w postaci trofozoitu i cysty w jelicie grubym człowieka, w inwazjach wieloogniskowych może zajmować różne narządy. Prewalencja E. histolytica sensu lato (E. histolytica s.l.) największa w krajach strefy tropikalnej i subtropikalnej (do 50%), w Polsce wynosi poniżej 1%. Ocenia się (wg ŚOZ), że na świecie choruje 500 min ludzi, rocznie zaś umiera ok. 40 tys., najczęściej w południowo-wschodniej Azji, południowo-wschodniej i zachodniej Afryce oraz w Ameryce Środkowej i Południowej.

Leave a Reply